Delinkuentzia

Datu hauek 2005.urtekoak dira, izan ere bilatzen egon naiz, eta ez ditut datu berririk aurkitu. Datu hauek eta taula originalak Espainiako Guardia Zibilak sortutakoak dira, eta bertan ikus dezakegu zelan bi urteren artean delinkuentzia maila aldatu den eremuen arabera (1.go taula)

Horretaz gain, gazteen arteko datuak harritzekoak dira (2.taula), batez ere agresio sexualen datuak oso kezkagarriak dira, izan ere gure etorkizuna aurrera eramango duten gazteria horrelako gauzak egiten baldin badituzte nora helduko gara? Ez alda suposatzen gaur egun ematen den heziketaren arabera, delinkuentziaren murrizketa, pentsamoldearen aldaketa...sustatu eta lortzen ari dela? Orduan zergatik agertzen dira datu hauek Espainia mailan?

1.go taula

Guardia Zibilak harturiko datuak		2004.urtean		2005.urtean		% aldakuntza
Delituak guztira		905.632		891.116		-1,6
Ondareen kontrakoak		727.732		704.247		-3,2
Objetuekin idarrezko lapurreta		363.997		363.194		-0,2
Indarkeri/Mehatxuzko lapurreta		80.036		79.682		-0,4
Ibilgailuen osketa		105.326		97.952		-7
Ebaskeria		111.980		97.001		-13,4
Estafak		27.594		27.034		-0,2
Jabetza intelektuala/industriala		5.475		6.548		19,6
Besteak		33.324		32.836		-1,5
Pertsonen kontrakoak		60.034		62.395		3,9
Giza hilketak		1.279		1.233		-3,6
Lesioak		13.465		14.838		10,2
Tratu txarrak familian		44.762		45.814		2,4
Besteak		528		510		-3,4
Askatasun sexualaren kontra		8.025		8.657		7,9
Agresio sexuala		3.823		4.027		5,3
Abuso sexuala		2.285		2.491		9
Besteak		1.917		2.139		11,6
Beste delituak		109.841		115.817		5,4
Falta guztirak		1.006.153		1.068.492		6.2
Pertsonen kontrakoak		173.836		192.562		10,8
Lesioak		80.585		86.625		7,5
Mehatxuak		68.091		71.159		4,5
Irainak		11.722		12.787		9,1
Familiaren beharren ez betetzea		0		4.570		--
Ofensa arinak		0		6.119		--
Besteak		13.438		11.302		-15,9
Ondareen kontrakoak		818.963		864.898		5,6
Ebaskeria		565.833		604.240		6,8
Kalteak		213.097		222.034		4,2
Besteak		40.033		38.624		-3,5
Beste faltak		13.354		11.032		-17,4

Bigarren taula

Gazteen delitugintza		2004		2005		% aldakuntza
Delituak
Ondareen kontrakoak		16.434		15.168		-7,7
Objetuekin indarrezko lapurreta		3.707		3.465		-6,5
Indarkeri/Mehatxuzko lapurreta		3.710		3.395		-8,5
Ibilgailuen osketa		3.405		2.874		-15,6
Ebaskeria		4.027		4.008		-0,5
Besteak		1.585		1.426		-10
Pertsonen kontrakoak		1.594		1.775		11,4
Askatasun sexualararen kontrakoak		357		340		-4,8
Agresio sexuala		357		340		-4,8
Bestelakoak				4.756		2,4
Guztira		23257		22.039		-5,2

Kartzeletako datuak

Espainiako Barne Ministerioko orrialdean behatu ezkero, topa ditzakegu 2008ko urtearen datuak presoen inguruan, izan ere, preso kopurua lurraldeka eta sexuka eskaintzen dizkigu, ala nola zelako delituak egin dituzten ere.
Deigarria da, zelan 72.281 presoetatik soilik 5.875 emakumeak direla. Hori behatuz, zeresan nahi bat izango du, baina orain ez da momentua horretaz berba egiteko:

Ondoren jarriko dizkizuet datu hauekin sorturiko grafikoak, bertan beha daiteke, zelan Andaluzia preso kopuru gehien duen lurraldea dela:

Hobeto behatzen badugu, emakume eta gizonen grafikoetan nabarmena da preso kopuru gehiena gizonek osatzen dutela:

Pixka bat sakonduz, konturatu ahal gara, adin gehiagoko presoak 31-40 urtekoak direla:

Datu guztiak errealak dira, eta gehiago sakondu nahi baldin baduzue, aurretik jarritako orrialdean behatu dezakezue.

Informazio iturria: Espainiako Barne Ministerioa
Grafikoak: Datu errealetik sortuak

Kartzeletan %11 hiesa dauka

Kartzelak oraindik gaixotasunak hartzeko leku nagusienetarikoa dira, izan ere, bertan gaixotasunak dituzten pertsonen aglomerazioa gertatzen da.
80.ko hamarkada itzelezkoa izan zen, izan ere 4etatik 1tek hiesa zuten eta askok hil egin ziren.
Gaur egun egoera aldatu egin da, izan ere antiretrobiralen agerpena eta erabilpena eta gizartearen aldaketak asko eragin du. Espainan, ez dago estatistika ofizialik, baina gutxi gora behera 120.000-150.000 pertsonek hiesa dute.
Kartzeletan bi eratako prebentzioa erabiltzen da:
1.- Gaixotasunaren edapena mozten du. Metadonen programak xiringatxo batekin erabilpen bakoitzeko.
2.- Antiretrobilaren tratamendua, kargak murrizten dituztenak eta birusen hedapena murrizten dute.
Badaude pertsonak ez dituztela tratamendurik jaso nahi, ondorioak nabarmentzen dituzten arte, eta beste batzuk gaixotasunak txarrera jo dezan nahi dutela, baldintzapeko askatasuna lortzeko, eta ikasketa murriztuak dituzten pertsonekin kontsientziazioa lortzea zailagoa da.
Hepatitis C daukaten pertsonen kopurua 1998tik hona asko murriztu da, izan ere lehen %46 bat zen, eta gaur egun %22, eta tratamendua jartzeko erreztasunak dauzkate kartzeletan(jarraipenak egiten bait dituzte).
Ala ere, aipatzekoa da kartzeletan pertsonal sanitario gutxi dagoela, eta mediku eta presoen arteko erlazioa saila dela peritu lana egin behar dutelako epaiketan.

Iturria: El Mundo Aldizkaria-Salud ataletik (2008ko/XII/29-780.zenbakia)
Argazkia: Wikipedia